Agenda

Con motivo da conmemoración do Día dos Bosques, este domingo o Concello de Tomiño presentou un catálogo de árbores senlleiras, co que se pretende poñer en valor ás árbores máis identificativas e singulares do municipio e o seu patrimonio natural e cultural asociado, unha iniciativa pioneira no ámbito municipal galego. O libro está dispoñible para descarga na web municipal.

A iniciativa, promovida polo concelleiro Francisco Campo e impulsada pola anterior concelleira de Medio Ambiente, María Xosé Vázquez, recolle un total de 125 rexistros compostos por 116 árbores e 9 formacións correspondentes a 40 especies. Delas, a metade son autóctonas coma o carballo, o sobreiro, o amieiro ou o freixo, e a outra metade corresponden a especies exóticas e foráneas como a oliveira, o magnolio ou o cedro do Himalaia.

Segundo explica o autor do libro, Xurxo Mariño, o traballo de campo e recopilación estivo levándose a cabo durante o último ano e medio, onde destacou tamén a implicación e participación de moitos veciños e veciñas na conformación do catálogo. “Quixemos darlle un enfoque múltiple, de xeito que tivese un carácter técnico pero que tamén servise como recurso educativo e divulgativo”, comenta.

Do mesmo xeito, desde a concellería de Medio Ambiente que actualmente dirixe Ana Belén Casaleiro, explican que se escolleron sete rexistros do catálogo para propoñer que sexan incluídos no Catálogo Galego de Árbores Senlleiras, e valórase a posibilidade de que o catálogo poida ampliarse facendo unha segunda recopilación.

Concurso de árbores senlleiras

Co gallo da presentación do libro, desde a concellería de Medio Ambiente lanzan tamén o I Concurso de Composición Artística ou Relato Curto: ¿Como ves tí as nosas árbores senlleiras? no que os participantes deberán plasmar o xeito no que vén as árbores singulares do municipio. Estarán divididos en catro categorías dependendo da idade (benxamín, ata os 6 anos, infantil, de 7 a 11 anos, xuvenil, de 12 a 17 anos e adulto, a partir de 18).

Nas categorías benxamín e infantil os participantes poderán presentar un debuxo ou composición realizado con materiais reciclados ou naturais, mentres que na xuvenil e de adultos terán tamén a opción de presentar un relato curto de ata catro páxinas. Haberá dous premios por categoría, entre os que se atopan entradas para visitar a granxa-escola Corazón de Carballo, un circuíto no Ecoparque Marín ou un circuíto termal no Talaso Atlántico de Oia, entre outros. As bases do concurso publicaranse hoxe na web municipal e os participantes terán de prazo para presentar as súas obras ata o vindeiro 14 de maio.

“Estampas anagrámicas” é o título da exposición do tudense Rafael García Sánchez que dende este mércores, 7 de abril e até o 15 de maio, ser´poderá visitar na Sala Municipal de Exposicións do Concello de Tui.  Unha das peculiaridades desta mostra é que volve a exhibirse en Tui logo de 87 anos, pois o autor achegara esta colección para unha exposición celebrada no Casino tudense no ano 1934, ano no que se celebraron as festas de San Telmo no mes de xuño.

A segunda peculiaridade desta exposición é o seu contido. Son 72 láminas coa orixinalidade que cada debuxo, dedicado a unha persoa ou lugar, está realizado combinando as letras da cada palabra, pero asombrosamente esa combinación de letras logra reproducir ou a cara do personaxe ou o símbolo que identifica a cada lugar. Hai unha mestura de sinxeleza, de calidade no trazo e de modernidade logrando unhas imaxes que anticipan as técnicas de deseño contemporáneo.

Para a concelleira de Cultura, Sonsoles Vicente, esta exposición recupera para os tudenses a figura deste egrexio debuxante e ilustrador que enriqueceu e enriquece a vida cultural tudense. Rafael García Sánchez era ata o momento un gran descoñecido para os tudenses e con esta mostra recupérase a súa obra artística de notable valía e interese, pois a pesar do tempo transcorrido, as súas ilustracións “anagrámicas” seguen resultando actuais e cun trazo orixinal A exposición, engade, resulta de grande atractivo para todas as idades.

Rafael García Sánchez forma parte dunha xeración de ilustradores tudenses de alta calidade que abrangue a Eduardo Padín Rodríguez (Tui 1886 – Vigo 1979), José Izquierdo Durán “Yzquierdo” (Tui 1890 – Madrid 1930), Guillermo Taboada Infante (Tui 1909 – Madrid 2006) e José Castro Arines (Tui 1911 – Madrid 1997).

Esta colección foi entregada ao Concello de Tui no ano 2019 pola familia Arean Pereira e houbo que agardar ata agora para poder realizar esta exposición coincidindo co programa cultural de San Telmo.

Apuntes biográficos de RAFAEL GARCÍA SÁNCHEZ

Son escasos os datos biográficos que coñecemos.

Nace en Tui nos anos oitenta do século XIX. Foron seus pais Ignacio García e Generosa Sánchez e os seus irmáns José García Sánchez, afamado avogado tudense e correspondente do Faro de Vigo moitos anos, Manuel, médico militar, Ignacio, comisario de policía, e Purificación, casada co militar portugués Isidoro Pereira Padín. Rafael García Sánchez estivo solteiro.

En 1911 como empregado dunha casa industrial e traballando en Portugal foi detido en Régoa, acusado de conspiración contra a recentemente proclamada República portuguesa, e encarcerado en Porto e Lisboa durante once meses, liberado coa obriga de abandonar Portugal tras as xestións do ministro plenipotenciario na legación de España en Lisboa, Rodrigo de Saavedra y Vinent, II marqués de Villalobar.

Posteriormente na súa actividade profesional foi oficial de Facenda, adscrito a cidade de Tui, logo destinado, a petición propia, á Aduana de Behovía – Irun onte traballou ata a súa xubilación.

Dedicado dende novo ao mundo da ilustración, colabora en diversas publicacións como “Vida gallega” (1920), “Faro de Vigo” (1925) ou a revista tudense “La Semana” (1925).

Cultivou tamén a “cisografia”, técnica consistente no debuxo de persoas ou escenas recortadas en cartolina negra colocadas sobre un fondo luminoso; realizando diversas exposicións con esta técnica.

Exposición Estampas Anagrámicas

Esta exposición “Estampas anagrámicas” foi inaugurada, por vez primeira, no “Lar Gallego” de San Sebastián coincidindo coa festa do apóstolo Santiago do ano 1932.

En xuño do ano 1934 realiza de novo esta exposición no Casino de Tui, enviando a colección de estampas ao presidente de la Liga de Amigos de Tuy, don Rosendo Troncoso Bugarín, para amenizar o programa de festexos de San Telmo. “Habiamos admirado ya en otras ocasiones algunas de las sugestivas creaciones de este “verdadero artista” del lápiz y la pluma que le otorgaban con indiscutible derecho el titulo de gran dibujante” sinala o correspondente de El Pueblo Gallego.

No ano seguinte, nos meses de outubro e novembro de 1935, esta mostra foi presentada en Vigo nos salón de “Amigos del Arte”.

Co fin de fomentar a creatividade e a participación xuvenil a prol do galego, un ano máis a OMIX de Tomiño vén de convocar un concurso de deseño de camisetas de cara á celebración do Día das Letras Galegas deste ano.

O deseño terá que estar relacionado coa lingua galega pero é libre e aberto, deixando marxe para a creatividade, no que se valorará o seu atractivo e a súa inspiración no fomento, normalización e posta en valor do idioma. Terá que estar pensado para ser colocado na parte dianteira da camiseta, que será de cor branca, e debe estar realizado soamente cunha cor como máximo.

Todas as persoas participantes serán agasalladas cunha camiseta do modelo gañador e a persoa autora do deseño escollido recibirá un exemplar do libro da antoloxía poética de Xela Arias, a escritora homenaxeada este ano, dous CDs de artistas musicais galegas, bolsas de tea e a difusión nas redes sociais e nos diferentes medios do seu deseño.

As propostas teñen que ser enviadas ao correo electrónico omix@tomino.gal antes da data límite, o vindeiro 7 de maio ás 12 horas.

Bolsas de tea con ditos populares

Ademais do concurso de deseño de camisetas, desde a OMIX tamén están animando á veciñanza a comentar nas súas redes sociais frases e ditos populares en galego. Proximamente farase unha votación popular e aquelas frases que reciban máis apoio serán estampadas en bolsas de tea que se repartirán de balde durante o mes de maio.

A ANPA Atalaia organiza en colaboración co Concello da Guarda un Ciclo de charlas de Formación en Igualdade que terán lugar no mes de maio de 2021 no Centro Cultural da Guarda.

Estas charlas son de carácter gratuíto e as inscricións realizaranse por whatsapp ao móbil da ANPA
604 084 923.

Xoves 6 de maio
17:00 - 18:30 h.
Falando en familia da diversidade afectiva e de xénero.
Asociación Nós Mesmas

Xoves 20 de maio (1ª parte)
Xoves 27 de maio (2ª parte)
17:00 - 19:30 h.
Como lle falo diso?
Martina González Veiga

La veda del pulpo en Galicia comenzará mañana y finalizará el 5 de julio de 2021. Así lo especifica la resolución del plan experimental para la gestión de esta especie para la campaña 2021/2022, que establece el período de veda del pulpo para este año entre las 16:00 horas de mañana, 30 de abril, hasta las 05:00 horas del lunes 5 de julio. Las capturas desembarcadas el 30 de abril podrán ser comercializadas también el 1 de mayo en aquellas lonjas en las que tradicionalmente se vinieran realizando ventas de pulpo los sábados.

El período de veda del pulpo significa que queda expresamente prohibida la captura de esta especie, por medio de cualquier arte, en aguas en las que Galicia tiene competencias en marisqueo. Por lo tanto, las embarcaciones dedicadas a la captura de este cefalópodo con nasas deberán retirarlas de su calado y llevarlas a puerto. El tiempo de veda es también aplicable a la pesca marítima de recreo y a las capturas con cualquier otro arte distinto de la nasa para pulpo.

La veda es una de las medidas técnicas que comprende el plan de experimental de la especie con el fin de ajustar la gestión pesquera a su ciclo de vida y así proteger su reproducción y contribuir a una explotación más sostenible.

Plan 2021-2022

La Consellería del Mar y el sector consensuaron un nuevo plan del pulpo para el próximo año, que entra en vigor mañana y que permanecerá vigente hasta que se publique el plan del año que viene, que fijará la siguiente veda. Según establece este plan, a partir del día 5 de julio -fecha en la que finaliza la veda- hasta el 31 de agosto, la cuota máxima de captura de esta especie es de 30 kilos por barco y día. A esta cantidad se le añaden 30 kilos al día por cada tripulante enrolado a bordo, hasta un máximo de 210 kilos al día. En el resto de la campaña a cuota máxima será de 50 kilos por embarcación y día, cantidad a la que se le añaden 50 kilos al día por cada tripulante enrolado a bordo, hasta un máximo de 350 kilos por día.

El horario de trabajo de las embarcaciones con nasa para pulpo se iniciará a las 06:00 horas -aunque pueden salir del puerto a las 05:00 horas- y finalizará a las 16:00 horas. El número de nasas permitido queda establecido en función del tamaño de la embarcación y del número de tripulantes enrolados.

En cuanto al régimen de calamento de las nasas de cabo Silleiro a Corrubedo, los aparatos tendrán que levantarse de su calamento y llevarse a puerto todos los días con las siguientes excepciones: en la zona de cabo Silleiro la Con de A Aguieira aquellas que estén establecidas en fondos superiores a los 20 metros podrán permanecer en su calado sin ser llevadas a puerto incluso durante el período de descanso semanal. Lo mismo regirá para la cara oeste de la isla de Ons, desde O Con da Serriña hasta el islote do Centulo, donde las nasas podrán permanecer en su caladero sin ser llevadas a puerto y sin limitación de profundidad.

En la zona de Con da Aguieira a Cabo Corrubedo hasta el 1 de octubre tendrán que levantarse las nasas y llevarlas a puerto todos los días. Desde esa fecha hasta el inicio de la veda del año siguiente, las nasas podrán permanecer calladas incluso durante el período de descanso semanal. En el resto del litoral gallego, las nasas podrán permanecer en su calamento sin ser llevadas a puerto, incluso durante el período de descanso semanal.

La actividad será controlada a través del programa de seguimiento y control, llevado a cabo por la Subdirección General de Guardacostas en colaboración con los gardapescas de las cofradías y los servicios contratados al efecto.

A Biblioteca Pública Municipal de Tui acollerá este luns, 3 de maio,  ás 13 horas a presentación da mostra itinerante “Aquela nena de Sarria”. Trátase dun proxecto desenvolvido polo Colectivo Egeria para dar a coñecer a figura de Xela Arias, a quen se dedica este ano o Día das Letras Galegas. A mostra conta co patrocinio da Consellería de Cultura, Educación e Universidade da Xunta de Galicia, e a colaboración do Concello de Sarria e a Real Academia Galega.

No acto do luns está prevista a participación do alcalde de Tui, Enrique Cabaleiro, a concelleira de Ensino e Cultura, Sonsoles Vicente, e do presidente do Colectivo Egeria, Xulio Xiz.

A mostra poderá visitarse na Biblioteca Municipal até o luns 10 de maio.

Exposición “Aquela nena de Sarria”

Aínda que pola necesaria asistencia sanitaria naceu no lucense Sanatorio Pimentel, no rexistro consta como nacida en Sarria, pois os seus pais eran sarriáns, e vivían na Granxa Escola fundada en Barreiros polo financeiro Antonio Fernández Lopez, da que o pai da nena, Valentín Arias, era director. Xela, ata 1965, viviu en Barreiros, e en Lugo de 1965 a 1969, acudindo a estudar ao Colexio Fingoi, tamén iniciativa do “Fillo de Antón de Marcos”, Antonio Fernández, creador deste especial Colexio do que puxo á fronte a Ricardo Carballo Calero, que o gobernou desde a súa creación en 1950 ata 1965.

A exposición, composta por doce paneis, reflicte o tempo sarrián e lucense de Xela Arias, a súa querenza por Sarria e o rural, o seu vencello co noso idioma, e o empeño en que se recoñecese XELA como o seu nome real. Complétase a mostra con poemas dirixidos a Xela por alumnos/alumnas dos Institutos sarriáns Xograr Afonso e Gregorio Fernández, por poetas de Sarria, e de compañeiras poetas galegas que seguen os camiños que Xela trazou, e un conxunto de “Vilariñas”, especiais micropoemas con imaxes cos que un grupo de membros da Nova Poesía Guitírica honra a Xela no seu Ano.

Complétase a mostra cunha serie de fotografías facilitadas pola familia de Xela, e unha serie de debuxos da pintora lucense Sabela Arias, que conforman un especial complemento ás fotografías que foron o punto de partida da autora para este traballo. A mostra, que ten carácter itinerante, visitou en primeiro lugar os centros educativos do Concello de Sarria, e comeza agora o percorrido polo resto da provincia de Lugo e de Galicia, sendo o último destino ata agora en Santiago, no Instituto Rosalía de Castro.

Máis información: www.aquelanenadesarria.gal

DATOS DA CONVOCATORIA
Tipo Convocatoria: Extraordinaria
Data e hora: 6 de maio de 2021 ás 8:30
Lugar: Casa do Concello

ASUNTOS DA CONVOCATORIA
PUNTO ÚNICO.-ANÁLISE DA SITUACIÓN REAL E ACTUAL DA ADXUDICATARIA TRANSGALAICA, S.L. EN RELACIÓN AO SERVICIO DA PISCINA MUNICIPAL DE A GUARDA, ASÍ COMO AS SOLUCIÓNS INMEDIATAS A ADOPTAR PARA A CONTINUACIÓN DO SERVICIO MUNICIPAL NA PISCINA MUNICIPAL

A concellería de cultura da Guarda ideou unha programación en torno a Xela Arias centrada en divulgar a súa obra entre os guardeses.

Xela foi docente do Instituto da Sangriña, e tralo seu pasamento, a súa figura seguiu viva a través do certame de poesía “Xela Arias” que  o Instituto da Sangriña mantivo durante case unha década, cunha destacable repercusión e calidade nos poemas concursantes e gañadores. Conscientes de que a poesía é un xénero menos seguido polos lectores e a figura desta singular poeta é pouco coñecida pola gran parte dos nosos veciños, quixemos centrarnos en levar a súa obra á rúa. E por iso propomos encher os escaparates dos  comercios cunha selección de poemas.

Os comercios que queiran adherirse á iniciativa só teñen que enviar un correo electrónico a cultura@aguarda.es indicando o nome do comercio e a súa localización.

Os poemas estarán impresos sobre unha superficie ríxida nunhas dimensións de 40x70cm. que os comercios acomodarán no seu escaparate como mellor consideren.

Os carteis deberán permanecer colocados durante un mes, comezando na semana do 18 de maio, ata a semana do 18 de xuño.

Ademais desta iniciativa, a Concellería de Cultura organizou outras dúas actividades centradas tamén na divulgación da súa obra: unha lectura conxunta de poemas o sábado 22 de maio, con participación de alumnado do IES A SANGRIÑA e un espectáculo baseado no poemario Intempériome para o sábado 29 de maio no Centro Cultural. 

O Concello de Tui en colaboración coa Fundación Laboral da Construción organiza en Tui dous cursos de prevención de riscos laborais na construción.

Trátase dun curso Básico de Prevención en Riscos Laborais cunha duración de 60 horas, e dun curso de Prevención Específico, de 6 horas lectivas. Para a realización do curso específico terán preferencia as persoas que realicen o curso básico, amais aquelas outras interesadas deberán presentar a documentación acreditativa de posuír o curso básico. Estas actividades formativas van dirixidas a maiores de 18 anos, aínda que no caso de quedar prazas vacantes poderían inscribirse maiores de 16 anos.

As persoas interesadas teñen que inscribirse, até o venres, 28 de maio, enviando a ficha de inscrición, accesible en tui.gal, ao correo cfo@tui.gal. Deben indicar a preferencia de horario de mañá ou tarde para realizar o curso.  A orde de inscrición para cubrir as prazas será a orde de entrada do correo coa ficha de inscrición.

Pódese ampliar esta información de luns a venres de 9 a 14 h no 986 60 39 49.

A Xunta de Galicia, por medio da Consellería de Cultura, Educación e Universidade, fixa as datas de realización das probas de acreditación do Celga da primeira convocatoria do ano 2021 para os días 22, 23 e 29 de maio (Celga 4), 30 de maio (Celga 2), 5 e 6 de xuño (Celga 3) e 12 de xuño (Celga 1), nas localidades nas que vén sendo habitual, Santiago de Compostela e Ponferrada.

O Diario Oficial de Galicia vén de publicar esta información, así como as listaxes definitivas de persoas admitidas por niveis, que suman un total de 2766 inscritas e que se pode consultar tamén no Portal da Lingua (que supoñen case 1000 máis que na convocatoria 2020, na que se inscribiron 1780). A Secretaría Xeral de Política Lingüística prevé para finais de ano unha segunda convocatoria de exames que anunciará nos vindeiros meses.

Como xa aconteceu nas probas da convocatoria anterior, realizadas entre setembro e outubro de 2020, os exames levaranse a cabo baixo o protocolo de seguridade sanitaria, co fin de protexer a saúde propia e a das demais persoas. Por niveis e localidades, as persoas inscritas nas probas de acreditación do nivel Celga 1 son 131 (en Santiago de Compostela); 381 no caso do Celga 2 (326 en Santiago e 55 en Ponferrada); 658 no caso do Celga 3 (540 en Santiago e 118 en Ponferrada) e 1596 no caso do Celga 4 (1334 en Santiago e 262 en Ponferrada).

No caso dos niveis que se examinan en días diferentes, distribúense as persoas participantes pola letra inicial do seu apelido, de acordo co indicado nas listaxes definitivas de persoas admitidas. Como centros de realización das probas mantéñense, como veñen sendo habituais, a sede da Escola Galega de Administración Pública (EGAP) e o IES Antonio Fraguas, en Santiago, e mais a Escola Oficial de Idiomas de Ponferrada.

O sistema Celga

O Celga é o certificado en lingua galega que expide a Secretaría Xeral de Política Lingüística da Xunta de Galicia e que acredita o coñecemento da lingua en cinco niveis: Celga 1, Celga 2, Celga 3, Celga 4 e Celga 5. Trátase dun modelo de aprendizaxe, ensino e avaliación da lingua galega adaptado ao Marco europeo común de referencia para as linguas definido polo Consello de Europa, no que se describen os coñecementos e habilidades que se contemplan en diferentes niveis para que a comunicación sexa eficaz.

El Mecalia Atlético Guardés volverá a estar representado en una cita internacional. La primera línea Rosane Serrano, jugadora vasca del conjunto de A Guarda, ha sido convocada con las Guerreras Júnior para participar en la concentración que se celebrará del 2 al 8 de marzo en Elche.

La convocatoria, publicada por la nueva seleccionadora Verónica Cuadrado, incluye a 21 jóvenes promesas del balonmano español que trabajarán durante toda la semana aprovechando el parón liguero. Serrano, habitual en las listas del combinado nacional en categoría júnior, volverá así a vestir la camiseta de España tras haber sido subcampeona de Europa el pasado verano.

El stage tendrá lugar en la ciudad alicantina y culminará el domingo 8 de marzo con un partido amistoso ante el Atticgo BM Elche, a las 11:30 horas en el pabellón Esperanza Lag.

Esta concentración coincide con la semana fijada por la European Handball Federation para la disputa de compromisos internacionales, en este caso el clasificatorio para el Campeonato de Europa 2026. En la edición júnior del pasado verano, las Guerreras alcanzaron la final y lograron la medalla de plata, con una destacada participación de Serrano.

Aunque natural del País Vasco, la jugadora defiende actualmente los colores del Guardés, consolidándose como una pieza importante dentro del proyecto deportivo del club miñoto y reforzando la proyección nacional e internacional de la entidad de A Guarda.

“Es una oportunidad para crecer y mejorar de cara al futuro”

Rosane Serrano se mostró “muy contenta e ilusionada de poder formar parte de esta convocatoria”. La jugadora reconoce que estas concentraciones suponen una alta exigencia física y mental, especialmente en un momento clave del calendario.

A su regreso, le esperan dos semanas consecutivas de doble jornada con el Guardés, combinando Liga y competición europea. “Siempre son semanas de mucho trabajo y de mucha intensidad”, explica la primera línea, que aun así valora enormemente la experiencia. “Es una oportunidad para crecer y mejorar a nivel individual y grupal de cara al futuro”, concluye.

Para el Atlético Guardés, esta convocatoria vuelve a situar al club de A Guarda en el foco del balonmano nacional, demostrando el nivel competitivo de su plantilla y su capacidad para aportar talento a la Selección Española.